Gdzie i jak sprzedać złoto?

Masz monetę albo sztabkę i chcesz wiedzieć dwie rzeczy: ile realnie dostaniesz i kto to kupi. Kurs złota z nagłówków odpowiada tylko na pierwsze pytanie, i to nie do końca.

Ten tekst opisuje, jak cena skupu powstaje z ceny spot, czym różni się od ceny, po której to samo złoto jest w tej chwili sprzedawane, jak porównać kilkanaście ofert tak, żeby porównanie coś znaczyło, i co sprawdzić, zanim oddasz kruszec z ręki. Bieżące ceny skupu u polskich dealerów są na stronie skupu i przy każdym produkcie osobno — tutaj zostają tylko reguły, które nie zmieniają się co kwadrans.

Najpierw wartość kruszcu, dopiero potem cena

Cena spot to hurtowa cena czystego metalu na rynku międzynarodowym, podawana za uncję trojańską, czyli 31,1035 g. Przeliczenie na złote zależy jeszcze od kursu dolara, więc liczba zmienia się przez cały dzień sesyjny. Bieżące notowania mamy u siebie i to pod nie podpięte są wszystkie porównania w tym serwisie.

Wartość kruszcu w Twojej monecie to spot pomnożony przez zawartość czystego złota — nie przez masę brutto. Uncjowy Krugerrand waży 33,93 g, bo jest bity ze stopu z miedzią, ale zawiera dokładnie jedną uncję czystego złota i to ta jedna uncja jest podstawą wyceny. Sztabka 100 g próby 999,9 zawiera 100 g złota i liczy się jeszcze prościej.

Ta liczba jest punktem odniesienia, a nie ceną. Nikt nie odkupi od Ciebie kruszcu po hurtowej cenie surowca — tak samo, jak nikt Ci go po niej nie sprzeda.

Skąd bierze się cena skupu

Dealer, który odkupuje monetę, dokłada do wartości kruszcu dwie rzeczy o przeciwnych znakach.

Odejmuje swój koszt i swoje ryzyko: sprawdzenie autentyczności, trzymanie towaru do chwili, aż uda się go odsprzedać dalej, obsługę płatności, a przy transakcji wysyłkowej także ubezpieczenie paczki. Przez cały ten czas cena metalu może pójść w dół, a on ma już Twoją monetę w kasie.

Dodaje natomiast to, co rynek płaci ponad kruszec za ten konkretny produkt. Moneta bulionowa nie jest kawałkiem metalu na wagę — jest towarem, który dealer wystawi z powrotem na półkę z marżą ponad spot. Kiedy popularny wzór schodzi z wysoką premią, część tej premii wraca do sprzedającego, bo inaczej dealer nie miałby czym uzupełnić zapasu.

Dlatego cena skupu nie musi leżeć poniżej wartości kruszcu. Kolumna „do spot” na stronie skupu pokazuje ten dystans dla każdego produktu osobno i potrafi być po obu stronach zera — zależnie od metalu, wzoru i tego, ile danego towaru jest w danej chwili na rynku. To jedna z niewielu liczb, których nie da się wyliczyć z samego kursu złota, i główny powód, dla którego w ogóle warto porównywać skupy.

Kto odkupuje kruszec

Dealerzy metali szlachetnych i prywatne mennice. Firmy, które handlują w obie strony i publikują tabele cen skupu. Część aktualizuje je automatycznie razem z kursem metalu, część ustawia ręcznie i wtedy tabela potrafi kilka godzin nie nadążać za rynkiem. Listę sklepów, których ceny zbieramy, razem z ocenami z zewnętrznych serwisów opinii, mamy na stronie dealerów.

Skupy wysyłkowe. Wysyłasz kruszec, wycena następuje po oględzinach. Wygodne, jeśli w promieniu stu kilometrów nie ma punktu, ale przed nadaniem paczki warto wiedzieć, kto ponosi ryzyko przesyłki w obie strony i co dokładnie dzieje się wtedy, gdy nie zgodzisz się z wyceną.

Lombard i jubiler. Kupują złoto jako materiał, a nie jako produkt inwestycyjny: nie prowadzą dwustronnego rynku na monety bulionowe i wyceniają pod własną odsprzedaż, najczęściej do przetopu. To nie znaczy, że nigdy się nie opłaca — znaczy, że ich ofertę trzeba przeliczyć na złotówki za gram czystego kruszcu i porównać z tym samym punktem odniesienia co każdą inną.

Osoby prywatne. Aukcje, giełdy i fora. Bywa, że da się uzyskać więcej niż w skupie, bo nie ma pośrednika. Kosztem jest to, że całe ryzyko transakcji — weryfikacja kupującego, forma płatności, moment wydania towaru — przechodzi na Ciebie.

Osobna sprawa to biżuteria i złom złota. To inny rynek, wyceniany po próbie i masie, i nie zajmujemy się nim: wszystko, co pokazujemy, dotyczy monet i sztabek bulionowych.

Jak porównać oferty, żeby porównanie coś znaczyło

Ta sama chwila. Cena skupu sprzed doby jest nieporównywalna z ceną sprzed pięciu minut, bo w międzyczasie ruszył się kurs metalu. Przy każdej ofercie u nas stoi czas ostatniego odczytu — jeśli gdzieś indziej takiego znacznika nie ma, zapytaj, z której godziny jest tabela.

Za gram czystego kruszcu. To jedyny sposób, żeby zestawić ze sobą uncjowego Kangura, sztabkę 50 g i dziesięciogramówkę. Kolumna „skup/g” liczy dokładnie to.

Względem wartości kruszcu, a nie względem innej ceny skupu. Dwie oferty mogą być blisko siebie i obie daleko od rynku. Odniesienie do spotu mówi, ile kosztuje samo wyjście, niezależnie od tego, czy złoto akurat drożeje, czy tanieje.

Cały koszt wyjścia. Dojazd, wysyłka, ubezpieczenie, forma i termin płatności. Przy jednej uncji różnica między dwoma skupami potrafi być mniejsza niż koszt przejechania stu kilometrów w drugą stronę.

Zestawienie, które robi za Ciebie trzy pierwsze punkty, jest na stronie skupu: najlepsza cena odkupu dla każdego produktu, przeliczenie na gram i dystans do wartości kruszcu. Pole „mam X gramów” zawęża listę do tego, co faktycznie trzymasz w ręku.

Zanim oddasz metal

Cena z tabeli to punkt wyjścia, nie wynik. Skupy piszą to wprost i cytujemy je przy listach: notowania dotyczą wzoru i wagi, a nie konkretnej mennicy, i ostateczna wycena zależy od stanu zachowania — u części sklepów następuje dopiero po oględzinach na miejscu.

Stan i komplet. Certyfikat, oryginalny blister lub certipack przy sztabce, tuba albo masterbox przy monetach srebrnych. Brak opakowania rzadko dyskwalifikuje monetę bulionową, ale bywa pozycją w wycenie. Rysy i ślady palców też.

Autentyczność. Wzory najpopularniejsze — Liść Klonu, Filharmonik, Britannia — są łatwe do zweryfikowania i dlatego łatwe do sprzedania. Jak sprawdzić monetę samodzielnie, opisaliśmy w osobnym poradniku.

Potwierdzenie. Wycena na piśmie albo w mailu, jasny termin i forma płatności, i informacja, co się dzieje z towarem między wyceną a przelewem.

Czego tutaj nie znajdziesz

Nie piszemy, jak sprzedaż kruszcu rozliczyć. Kwestie podatkowe i formalne zależą od sytuacji konkretnej osoby i zmieniają się w czasie — to pytanie do doradcy podatkowego albo do samego skupu przed transakcją, a nie do artykułu na porównywarce.

Nie prowadzimy też stałej listy „najlepszych skupów w Polsce”. Najlepsza cena zmienia się między produktami i w ciągu dnia, więc jedyny ranking, który się nie starzeje, to ten przeliczany razem z cenami — i jest tutaj.

Dalej w tym samym temacie: skąd bierze się liczba w tabeli — jak dealer ustala cenę skupu; ile kosztuje kupno i odsprzedaż tego samego produktu — spread kupno–sprzedaż; co szybciej znajdzie kupca — monety czy sztabki; jak ocenić konkretną propozycję — jak rozpoznać uczciwą ofertę skupu. Drugą stronę tej samej transakcji opisuje gdzie bezpiecznie kupować złoto.